انجمن علمی جامعه‌شناسی دانشگاه تهران

محفل فکری دانشجویان جامعه‌شناسی دانشگاه تهران

دوشنبه ، ۳ مهر ۱۳۹۶
معرفی برنامه‌ها
صوت برنامه‌ها
آرشیو
نشریه سره
آرشیو

Weber’s answer to the following question in his article of “Objectivity” in Social Science and Social Policy: what is the meaning and purpose of the scientific criticism of ideals and value-Judgments?

“All serious reflection about the ultimate elements of meaningful human conduct is oriented primarily in terms of the categories “end” and “means.” We desire something concretely either “for its own sake” or as a means of achieving something else which is more highly desired The question of the appropriateness of the means for achieving a given end IS undoubtedly accessible to scientific analysis Inasmuch as we are able to determine (within the present limits of our knowledge) which means for the achievement of a proposed end are appropriate or inappropriate, we can in this way estimate the chances of attaining a certain end by certain available means In this way we can indirectly criticize the setting of the end itself as practically meaningful (on the basis of the existing historical situation) or as meaningless with reference to existing conditions Furthermore, when the possibility of attaining a proposed end appears to exist, we can determine (naturally within the limits of our existing knowledge) the consequences which the application of the means to be used will produce in addition to the eventual attainment of the proposed end, as a result of the Interdependence of all events We Can then provide the acting person with the ability to weigh and compare the undesirable as over against the desirable consequences of his action. Thus, we can answer the question: what will the attainment of a desired end “cost” m terms of the predictable loss of other values? Since, in the vast majority of cases, every goal that is striven for does “cost” or can “cost” something in this sense, the weighing of the goal in terms of the incidental consequences of the action which realizes it cannot be omitted from the deliberation of persons who act with a sense of responsibility One of the most important functions of the technical criticism which we have been discussing thus far is to make this sort of analysis possible to apply the results of this analysis in the making of a decision, however, is not a task which science can undertake, It is rather the task of the acting, willing person’ he weighs and chooses from among the values involved according to his own conscience and his personal view of the world Science can make him realize that all action and naturally” according to the circumstances, inaction imply in their consequences the espousal of certain values – and herewith – what is today so willingly overlooked  the rejection of certain others. The act of choice itself is his own responsibility”.(Weber, 1949: 52-53)

Weber, Max (1949) The Methodology of the Social Science, Freely translated by Edward A. Shils and Henry A. Finch

ترجمه فارسی متن در ادامه مطلب


وبر در مقاله ی عینیت در علوم اجتماعی و سیاست اجتماعی در طرح این مسئله که معنا و هدف نقد علمی آرمان ها و قضاوت های ارزشی چیست؟ چنین می نویسد:

« هر گونه تفکر جدی درباره عناصر غایی کردار معنادار انسان عمدتا بر اساس مقوله های “هدف” و “وسیله” انجام می پذیرد. وقتی ما خواهان چیزی هستیم، به طور قطع یا “خود آن” را می خواهیم و یا می خواهیم آن را وسیله ی دستیابی به چیز دیگری کنیم. بدون تردید، تحلیل علمی می تواند مسئله ی مناسب بودن وسایل معین برای رسیدن به هدف معین را بررسی کند. اگر بتوانیم (در محدوده های فعلی دانش مان) مناسب یا نامناسب بودن وسایل رسیدن به هدف مفروضی را تعیین کنیم، می توانیم بخت دستیابی به یک هدف معلوم را به کمک وسایل معلوم و موجود، برآورد کنیم. به این ترتیب خواهیم توانست به صورت غیرمستقیم، با توجه به اوضاع و شرایط موجود (و براساس وضعیت تاریخی موجود) معناداری یا بی معنایی خود هدف را در عمل، نقد کنیم. علاوه بر این، هنگامی که امکان نیل به هدف معلومی وجود داشته باشد، می توان (طبعا در محدوده های فعلی دانش مان) پیامدهای استفاده از وسایل مورد نظر را تعیین کنیم، پیامدهایی که به دلیل همبسته بودن وقایع، علاوه بر هدف نهایی، ایجاد خواهند شد. و بنابراین در نهایت خواهیم توانست فرد کنشگر را قادر به موازنه و مقایسه نتابج خواسته و ناخواسته ی کنش خود کنیم. پس می توان به این پرسش پاسخ داد که : بهای دستیابی به یک هدف مطلوب با توجه به از دست رفتن قابل پیش بینی ارزش های دیگر، چه خواهد بود؟ از آنجا که تلاش برای رسیدن به هر هدفی، در بیشتر موارد، مستلزم صرف “هزینه” یا چیزی به همین معناست، کنش گری که حس مسئولیت می کند نمی تواند اندیشه ی سنجش نتایج ثانوی کنش خود را که برای رسیدن به هدف انجام می دهد از سر  خود بیرون کند. یکی از مهم ترین وظایف “نقد تکنیکی” امکان پذیر ساختن چنین تحلیلی است.

با این حال، به کار بستن نتایج این تحلیل در تصمیم گیری ها وظیفه ای نیست که علم قادر به انجام آن باشد؛ بلکه این وظیفه تنها به عهده ی شخص کنش گر صاحب اراده است: او براساس وجدان و نگرش شخصی خود ارزش های موجود را می سنجد و از بین آن ها دست به انتخاب می زند. علم می تواند او را آگاه کند که دست یازیدن به هر کنش و طبیعتا دست کشیدن از هر کنش به طور ضمنی به معنای طرفداری از ارزش هایی خاص و همچنین طرد ارزش هایی دیگر است. اما انتخاب، مسئولیت خود اوست.»(وبر،۱۳۸۲: ۹۱-۹۰)

ماکس، وبر (۱۳۸۲) روش شناسی علوم اجتماعی، ترجمه حسن چاوشیان، تهران:نشر مرکز


ارسال دیدگاه جدید


به نکات زیر توجه کنید

  • نظرات شما پس از بررسی و تایید نمایش داده می شود.
  • لطفا نظرات خود را فقط در مورد مطلب بالا ارسال کنید.